Thema’s

Kenmerken- identificeren

Of je kind nu bovengemiddeld, hoog, of extreem hoogbegaafd is, alle hoogbegaafde kinderen blijken veel gemeen te hebben. Maar wat is de reden dat je een kind wil identificeren? Loopt het tegen problemen aan, gaat het niet goed op school, is het ongelukkig of zelfs agressief of wil je het identificeren zodat het naar de plusklas kan?
Eén ding is zeker, een IQ test alleen bepaald niet of je kind hoogbegaafd is.

Kenmerken zijn bijvoorbeeld; ongewone alertheid, speelt met denkbeeldige vriendjes, goed geheugen, leert snel, legt snel verbanden, ongeduldig tegenover eigen onvermogen en dat van anderen, snel angstig, onzeker en gevoel anders te zijn, stelt (te) veel onderzoekende vragen, leert basisvaardigheden sneller met minder oefening, brede belangstelling en/of diepe belangstelling in specifiek onderwerp en veel energie. Maar hoogbegaafden zijn zeker geen homogene groep, wat Betts & Neihart uitgebreid onderzocht hebben en weergegeven in de 6 profielen. Esther de Boer en Nora Booij schreven de tekstregel bij onderstaande afbeeldingen en Pieter Leenheer verzorgde deze illustraties.

 

 Meer weten?


Zijnsluik  – Tessa Kieboom

Er zijn nog steeds mensen die denken dat hoogbegaafde kinderen altijd topprestaties laten zien. En dat is zeker niet altijd het geval. Dat heeft te maken met hun persoonlijkheidskenmerken.

In veel wetenschappelijke modellen ligt de nadruk vooral op de cognitieve elementen van hoogbegaafdheid. Maar wetenschappers en psychologen zijn er inmiddels gelukkig van overtuigd dat er ook sprake is van bepaalde overeenkomstige persoonlijkheidseigenschappen bij hoogbegaafden. Prof. dr. Kieboom,vat deze kenmerken samen in ‘het Zijnsluik‘.  Zij stelt dat hoogbegaafde kinderen allemaal individuen zijn met een eigen identiteit en kenmerken, die ook bij kinderen met een ‘normale’ ontwikkeling kunnen voorkomen. Hoogbegaafde kinderen vragen echter in dat opzicht een andere aanpak.
Het Zijnsluik bevat vier bijzondere kenmerken; Rechtvaardigheidsgevoel, Kritische ingesteldheid. Hoogsensitiviteit en Perfectionisme.

Meer weten?

 


Modellen hoogbegaafd gedrag

 

Hoogbegaafdheid is zeker niet hetzelfde als een hoge score op een IQ-test.  Het triadisch model van Renzulli zou als basis gebruikt moeten worden. Wanneer (hoog)begaafdheid succesvol tot ontwikkeling komt, blijkt dat de volgende drie persoonlijkheidsfactoren dan (meestal) aanwezig zijn: boven gemiddelde capaciteiten, taakgerichte motivatie en creatief vermogen.

 

Meer weten?


Meer uitdaging

Benjamin Bloom ontwierp een taxonomie, een systematische ordening voor doelen in het onderwijs, waardoor hij voldeed aan de criteria voor een rijke leeractiviteit. Bij het ontwikkelen van lessen of projecten kunnen zo vragen en opdrachten opgenomen worden die een beroep doen op ‘het hogere orde denken’ Zo kan je jouw leren naar een hoger niveau tillen.

 

Meer weten?


Onderpresteren

Van nature zijn kinderen, zeker hoogbegaafde kinderen, enthousiast over leren, geïnteresseerd in vele ideeën en activiteiten en nieuwsgierig over wat zich om hen heen afspeelt.

Hoe ontstaat dan onderpresteren? Waardoor veranderd de motivatie? Nog belangrijker is de vraag hoe is deze motivatie te te stimuleren zodat interesse en vaardigheden weer ontwikkeld worden? En is onderpresteren te voorkomen?

‘Siebe stond te springen van vreugde. Eindelijk was hij vier en mocht hij naar school, eindelijk echt leren. Kunnen we al, kunnen we al? Ook zijn moeder keek ernaar uit want ze raakte soms echt uitgeput door haar zoon. Hij zat vol energie en van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat was hij aan het praten, aan het doen en vragen aan het stellen’

Hoe kan zo’n nieuwsgierige enthousiaste kleuter veranderen in een ongemotiveerde tiener?
Doordat ze op school voortdurend ‘rustig aan’, ‘dat gaan we volgende week leren’, of zelfs ‘nee, dat leren we hier nog niet, dan moet je nog een jaartje wachten’? Door verveling, wat gebruikt wordt als excuus om niet mee te doen met activiteiten in de klas doordat ze niet leuk, niet relevant en niet uitdagend zijn?

Meer weten?


Ontwikkelingsvoorsprong

Je spreekt van een ontwikkelingsvoorsprong als een kleuter op een of meerdere ontwikkelingsgebieden duidelijk voorloopt, vergeleken met leeftijdsgenoten. Deze kinderen bevinden zich eerder in de kleuterfase.  Om deze kinderen goed te kunnen begeleiden, moet je ze zo vroeg mogelijk kunnen herkennen. Het zo vroeg mogelijk herkennen van signalen van een ontwikkelingsvoorsprong is van groot belang om onderpresteren voorkomen.

Bij de test van Goodenough kan je op een snelle en eenvoudige manier nagaan wat de mentale mogelijkheden zijn van een kind.  In de kleuterschool wordt deze 50 tot 75% betrouwbare test nogal eens gebruikt beseffende dat een kleuter of peuter in staat zich is om zich binnen 6 weken aan te passen. Aan de hand van de mate van detaillering van een getekend persoon kan beoordeelt worden welke behoefte een kind kan hebben.

Meer weten?